Hệ thống di chuyển trên máy đào bánh xích hoạt động dựa trên cơ chế truyền động thủy lực kết hợp với các bộ phận cơ khí như bánh xích, con lăn, và khung gầm.

1. Cấu tạo chính của hệ thống di chuyển của xe máy đào bánh xích

• Motor thủy lực: Được cung cấp năng lượng từ bơm thủy lực của máy đào. Đây là bộ phận chính tạo ra lực quay để di chuyển bánh xích.
• Bộ giảm tốc (Hộp số hành tinh): Kết nối giữa động cơ thủy lực và trục dẫn động. Giúp tăng lực kéo, giảm tốc độ quay từ động cơ, đảm bảo máy hoạt động ổn định.
• Khung gầm và con lăn: Hỗ trợ bánh xích, giúp phân phối đều trọng lượng máy và đảm bảo bánh xích không bị trượt ra khỏi vị trí.
• Bánh xích: Là dải xích bằng thép được lắp quanh các bánh răng dẫn động, bánh nhàn, và con lăn. Bánh xích giúp máy di chuyển trên nhiều loại địa hình khác nhau.

2. Nguyên lý hoạt động của hệ thống di chuyển của xe máy đào bánh xích 

• Truyền động thủy lực:

  • Khi người vận hành di chuyển cần điều khiển, dầu thủy lực từ bơm được bơm vào động cơ thủy lực ở bộ phận di chuyển.
  • Áp suất dầu cao làm quay động cơ thủy lực, từ đó truyền lực đến bộ giảm tốc.

• Bộ giảm tốc của hệ thống di chuyển của xe máy đào 

  • Lực quay từ động cơ thủy lực được truyền qua hộp giảm tốc, làm giảm tốc độ và tăng mô-men xoắn.
  • Điều này giúp bánh xích di chuyển mạnh mẽ hơn, phù hợp với môi trường làm việc khó khăn.

• Bánh dẫn động và bánh xích của hệ thống di chuyển xe máy đào 

  • Lực từ bộ giảm tốc được truyền đến bánh dẫn động, làm quay bánh xích.
  • Bánh xích cuốn trên các con lăn và bánh nhàn, tạo chuyển động liên tục.

• Điều khiển hướng di chuyển:

  • Khi hai động cơ thủy lực hoạt động đồng thời với tốc độ bằng nhau, máy sẽ di chuyển thẳng.
  • Nếu chỉ có một bên động cơ hoạt động hoặc hai bên hoạt động với tốc độ khác nhau, máy sẽ quay hướng.

3. Ưu điểm của hệ thống di chuyển của xe máy đào bánh xích 

• Tăng lực kéo: Bánh xích giúp máy hoạt động hiệu quả trên các bề mặt mềm, trơn trượt như đất bùn, cát, hoặc sỏi đá.
• Phân phối trọng lượng: Áp lực trên mỗi đơn vị diện tích thấp hơn so với bánh lốp, giúp máy không bị lún sâu.
• Khả năng leo dốc tốt: Nhờ hệ thống giảm tốc và bánh xích bám địa hình.

4. Bảo dưỡng và kiểm tra hệ thống di chuyển của xe máy đào bánh xích 

• Kiểm tra độ căng của bánh xích: Nếu quá căng, có thể gây mài mòn nhanh; nếu quá lỏng, bánh xích dễ bị trượt.
• Kiểm tra dầu thủy lực và bộ giảm tốc định kỳ để đảm bảo hiệu suất.
• Làm sạch bánh xích và con lăn thường xuyên để tránh đất đá bám gây hao mòn.

Hệ thống này giúp máy đào bánh xích vận hành ổn định và linh hoạt trong các điều kiện địa hình khắc nghiệt.

Quan sát hệ thống di chuyển trên xe kobelco SK200-10

Hình 1 hệ thống di chuyển của xe máy đào bánh xích kobelco

Xem video máy đào kobelco Sk200-10 hoạt động, tại đây

Mua xe máy đào bánh xích kobelco SK200-10, tại đây

Xem phụ tùng motor chận chạy kobelco, tại đây 

Xem video mô phỏng hệ thống di chuyển của của máy đào bánh xích, tại đây 

     Hình 2 cận cảnh thực tế hệ thống di chuyển của xe máy đào kobelco

Quan sát sơ đồ thủy lực của hệ thống di chuyển trên xe máy đào bánh xích kobelco?

 

Sơ đồ thủy lực hệ thống di chuyển của xe máy đào bánh xích Kobelco

5. Những hư hỏng hay gặp trên hệ thống di chuyển của xe máy đào bánh xích?

Hệ thống di chuyển của xe máy đào bánh xích thường gặp phải một số hư hỏng do điều kiện làm việc khắc nghiệt và hao mòn tự nhiên. Dưới đây là các hư hỏng phổ biến:

 Mòn xích và bánh xích

• Nguyên nhân: Sử dụng lâu dài, ma sát liên tục giữa xích và bánh xích, làm việc trong môi trường có cát, bùn, đất đá.
• Dấu hiệu:
  • Xích bị lỏng, không căng đều.
  • Bánh xích có răng bị mòn, gãy hoặc biến dạng.
• Hậu quả: Hiệu suất di chuyển giảm, gây trượt hoặc đứt xích.

Mòn và hỏng bạc đạn (con lăn, bánh dẫn hướng, bánh căng xích)

• Nguyên nhân: Tải trọng lớn, thiếu bảo dưỡng định kỳ (bôi trơn không đủ).
• Dấu hiệu:
  • Tiếng kêu lạ từ hệ thống di chuyển.
  • Con lăn hoặc bánh dẫn hướng không quay đều.
• Hậu quả: Gây hư hỏng nghiêm trọng cho các bộ phận liên quan, làm xích mòn nhanh hơn.

Hỏng cơ cấu căng xích

• Nguyên nhân: Rò rỉ dầu từ xi lanh căng xích hoặc hỏng lò xo.
• Dấu hiệu:
  • Xích không được căng đều.
  • Hiện tượng giật hoặc rung mạnh khi xe di chuyển.
• Hậu quả: Xích dễ bị tuột hoặc gãy.

Hỏng xi lanh và đường ống thủy lực

• Nguyên nhân: Rò rỉ dầu thủy lực, hư hỏng gioăng phớt, hoặc nứt vỡ đường ống.
• Dấu hiệu:
  • Áp suất dầu giảm, xe di chuyển chậm hoặc không ổn định.
  • Dầu thủy lực rò rỉ dưới gầm xe.
• Hậu quả: Giảm hiệu suất làm việc hoặc dừng hoạt động.

Gãy, nứt khung di chuyển

• Nguyên nhân: Quá tải, va đập mạnh, làm việc trong môi trường có nhiều vật sắc nhọn.
• Dấu hiệu:
  • Khung xuất hiện vết nứt, gãy.
  • Xe di chuyển không thẳng, rung lắc mạnh.
• Hậu quả: Gây mất an toàn khi vận hành.

 Mòn đệm cao su hoặc hỏng bulong

• Nguyên nhân: Thời gian sử dụng lâu, tác động mạnh từ điều kiện làm việc.
• Dấu hiệu:
  • Tiếng kêu lạch cạch khi di chuyển.
  • Hệ thống rung lắc nhiều hơn bình thường.
• Hậu quả: Ảnh hưởng đến độ ổn định của máy.

Hỏng động cơ di chuyển hoặc hộp giảm tốc

• Nguyên nhân: Hao mòn cơ học, bôi trơn không đúng cách, hoặc quá tải.
• Dấu hiệu:
  • Xe mất lực kéo, di chuyển yếu.
  • Tiếng kêu lạ hoặc rung động từ động cơ/hộp giảm tốc.
• Hậu quả: Ngừng hoạt động, cần sửa chữa lớn.

Biện pháp phòng tránh:

• Thực hiện bảo dưỡng định kỳ, đặc biệt là kiểm tra độ căng của xích, bôi trơn con lăn và bánh xích.
• Vệ sinh hệ thống di chuyển để loại bỏ bụi bẩn và đất đá.
• Thay thế các bộ phận hao mòn kịp thời.
• Hạn chế làm việc quá tải hoặc trong môi trường có điều kiện khắc nghiệt mà không bảo vệ hợp lý.

Việc phát hiện và sửa chữa kịp thời các hư hỏng sẽ giúp kéo dài tuổi thọ của hệ thống di chuyển và đảm bảo hiệu quả làm việc của xe.

6. Bộ phân nào là hay hư hỏng nhất trong hệ thống di chuyển của xe máy đào bánh xích?

Hệ thống di chuyển của máy đào bánh xích thường chịu tải trọng lớn và làm việc trong các điều kiện khắc nghiệt. Do đó, một số bộ phận trong hệ thống này có xu hướng hư hỏng nhiều hơn. Dưới đây là các bộ phận hay gặp vấn đề nhất:

Xích (Track Chains):

• Nguyên nhân hư hỏng: Mòn, đứt mắt xích, lỏng xích do hoạt động liên tục trên địa hình gồ ghề, nhiều ma sát.
• Dấu hiệu: Xích bị lỏng, không còn căng đều hoặc phát ra tiếng kêu lớn khi di chuyển.

• Khắc phục: Kiểm tra và điều chỉnh độ căng thường xuyên, thay thế khi mòn quá mức.

Con lăn (Roller):

• Nguyên nhân hư hỏng: Mòn hoặc gãy con lăn do ma sát liên tục với xích.
• Dấu hiệu: Tiếng kêu lạ khi máy di chuyển, con lăn bị lệch hoặc nứt gãy.
• Khắc phục: Vệ sinh và tra dầu định kỳ, thay thế khi phát hiện hư hỏng

 Bánh sao (Sprocket):

• Nguyên nhân hư hỏng: Răng bánh sao mòn hoặc gãy do ma sát với xích.
• Dấu hiệu: Xích không ăn khớp với bánh sao, tiếng kêu lớn hoặc rung lắc.
• Khắc phục: Kiểm tra và thay thế bánh sao khi răng bị mòn.

Bánh dẫn hướng (Idler):

• Nguyên nhân hư hỏng: Lực căng không đều, mòn hoặc nứt gãy bánh dẫn hướng.
• Dấu hiệu: Xích bị lệch hoặc căng không đều.
• Khắc phục: Kiểm tra và thay thế khi cần thiết.

Phốt và bạc đạn (Seals and Bearings):

• Nguyên nhân hư hỏng: Phốt bị hỏng dẫn đến nước, bụi bẩn xâm nhập, làm mòn bạc đạn.
• Dấu hiệu: Tiếng kêu lạ, con lăn hoặc bánh sao không quay mượt mà.
• Khắc phục: Vệ sinh hệ thống và thay thế phốt, bạc đạn khi cần.

Hệ thống căng xích (Track Tension System):

• Nguyên nhân hư hỏng: Xi lanh căng xích bị rò rỉ dầu, lò xo căng xích yếu.
• Dấu hiệu: Xích không căng đúng mức, xích dễ bị tuột.
• Khắc phục: Sửa chữa hoặc thay thế xi lanh và lò xo.

Khung gầm (Undercarriage Frame):

• Nguyên nhân hư hỏng: Biến dạng hoặc nứt gãy do va đập mạnh.
• Dấu hiệu: Rung lắc khi di chuyển, tiếng kêu bất thường.
• Khắc phục: Sửa chữa hoặc gia cố khung gầm.

Lời khuyên:

• Bảo dưỡng định kỳ là yếu tố quan trọng để giảm thiểu hư hỏng.
• Luôn kiểm tra và làm sạch hệ thống di chuyển sau khi làm việc trong môi trường bùn đất hoặc nước.
• Sử dụng phụ tùng chất lượng cao để tăng độ bền và tuổi thọ cho máy.

 

7. Khi hệ thống di chuyển của xe máy đào bánh xích bị lỗi nó sẽ báo lỗi như thế nào?

Khi hệ thống di chuyển của xe máy đào bánh xích gặp lỗi, cách báo lỗi sẽ phụ thuộc vào loại máy đào và hệ thống điều khiển của nó. Thông thường, lỗi được hiển thị thông qua:

Màn hình hiển thị hoặc bảng điều khiển:

Trên các máy hiện đại có hệ thống điện tử, các mã lỗi (error codes) hoặc thông báo sẽ được hiển thị trên màn hình điều khiển trong cabin. Ví dụ, mã lỗi có thể là “E03” hoặc thông báo chi tiết như “Travel Motor Error” (Lỗi động cơ di chuyển).

Đèn cảnh báo:

Đèn cảnh báo sẽ bật sáng trên bảng điều khiển, thường là biểu tượng liên quan đến hệ thống di chuyển, hệ thống thủy lực, hoặc động cơ.

Âm thanh cảnh báo:

Một số máy đào sẽ phát ra âm thanh cảnh báo (tiếng bíp) để thu hút sự chú ý của người vận hành.

Hiện tượng cơ học:

Máy di chuyển không đều, rung lắc bất thường.

Máy không di chuyển được hoặc chỉ di chuyển ở một bên.

Máy di chuyển chậm hơn so với bình thường.

Một số lỗi thường gặp trong hệ thống di chuyển của xe máy đào bánh xích

Lỗi hệ thống thủy lực:
Áp suất dầu không đủ do bơm thủy lực hoặc đường ống rò rỉ.

Lỗi động cơ di chuyển (travel motor):
Có thể do mòn bánh răng, mòn vòng bi hoặc sự cố trong động cơ thủy lực.

Lỗi van điều khiển:
Van điều khiển bị kẹt hoặc hoạt động không đúng cách.

Lỗi hệ thống điện:
Dây điện, cảm biến tốc độ, hoặc bộ điều khiển bị hỏng.

Xử lý lỗi của hệ thống di chuyển của xe máy đào bánh xích 

• Kiểm tra mã lỗi hoặc thông báo trên màn hình hiển thị.
• Kiểm tra hệ thống thủy lực (dầu, đường ống, bơm).
• Kiểm tra travel motor và hệ thống bánh xích (xích có bị lỏng hoặc kẹt không).
• Liên hệ với kỹ thuật viên hoặc nhà sản xuất nếu không tự khắc phục được.